17.10.
Kulturno nasleđe

Duklja

Na 4 km od centra Podgorice na širokom platou između rijeka Morače, Zete i Širalije, nalaze se ostaci antičke Dokleje, iz prve decenije I vijeka nove ere. 

Od IV vijeka, na istočnoj strani grada, izdvaja se prostor na kom žive hrišćani, nastaju crkve i velika episkopska bazilika. 

Pojedini dragocjeni primjerci pronađenog grobnog inventara - posude od keramike i stakla, dijelovi nakita, oruđe, oružje i novac, čine dio stalne postavke Muzeja grada. 

Antička Duklja uvedena je u svjetsku arheologiju otkrivanjem čuvene Podgoričke čaše koja se danas čuva u ruskom muzeju Ermitaž. 

Prva arheološka ispitivanja započeta su krajem XIX vijeka i dalje traju.  Za više informacija posjetite sajt: antickadukljacg.com 

 

 

Medun

Selo Medun se nalazi na oko 12 kilometara sjeveroistočno od Podgorice, u oblasti Kuča. Poznato je po spomeničkom kompleksu koji čine ostaci ilirskog grada Meteona, crkva Sv. Nikole i rodna kuća Marka Miljanova, znamenitog junaka i književnika, danas memorijalni muzej grada.

Meteon je bio jedan od centara ilirskog plemena Labeata koje je vladalo čitavim skadarskom basenom. Nastao je krajem IV ili početkom III vijeka prije nove ere, na teško pristupačnom grebenu koji dominira u medunskom polju.  Danas su vidljivi samo djelovi masivnih odbrambenih zidova građenih u takozvanoj kiklopskoj tehnici. Ostaci Medunskog grada, sa mjestimično očuvanim ugaonim kulama i bedemima, uglavnom pripadaju srednjovjekovnom turskom utvrđenju. 

Između ostataka utvrđenja nalazi se crkva Svetog Nikole, podignuta početkom XVIII vijeka, po predanju na temeljima neke starije crkve.

Pored crkve su grobovi Marka Miljanova i njegove žene Stefe, a ispod, na sedlastom prevoju, rodna kuća vojvode Marka Miljanova Popovića, ratnika, državnika i književnika, jedne od najznačajnijih ličnost crnogorske istorije XIX vijeka. 

Stara Varoš i Sahat kula

Stara Varoš je bila jezgo Podgorice u periodu osmanlijske vlasti (1474–1879) u urbanism i arhitektonskim formama grada, običajima, načinu života i orijentalnim karakteristikama. Simbol Stare Varoši je Sahat kula građevina koja se nalazi na Trgu Bećirbega Osmanagića. Sagradio ju je u XIII vijeku Hafis-paša Osmanagić. U neposrednoj blizini Sahat kule nalazi se nacionalni restoran „Pod Volat“.

Tvrđava Ribnica iz srednjeg vijeka i turskog perioda

Srednjevjekovno utvrđenje na ušću rijeke Ribnice u Moraču. U njoj je rođen Stefan Nemanja.

Najstariji izvor koji pominje ime Ribnica je "Žitije svetog Simeona", napisan do 1216. godine, u kome se kaže da je Stefan Nemanja rođen u Zeti na Ribnici. Ribnica vjerovatno u vrijeme Nemanjinog rođenja nije bila grad, već manje naselje – privremeno boravište Nemanjinog oca Zavide. Da je nekakvo naselje tu, na ušću Ribnice uMoraču postojalo krajem XI ili na početku XII vijeka potvrda je i postojanje crkve sv. Đorđa iz tog perioda. Postojeću tvrđavu vjerovatno su izgradili Turci između 1474. i 1478. godine. Od ove turske gradnje, iz prvog perioda upotrebe vatrenog oružja, izgleda da je ostao do danas nepromijenjen samo dio zida sa petostranom kulom i trouglastim izbačenim dijelom koji je takođe igrao ulogu kule. Nije isključeno da su ovi dijelovi i stariji. Ostali dijelovi su kasnije lako prepravljani. Prvobitno je bio napravljen i rov ispred tvrđave koji je vjerovatno vezivao obalu Ribnice sa obalom Morače.

Zbog izvođenja arheloških ispitivanja posjeta lokalitetu nije moguća do daljnjeg

Sastavci i most na Sastavcima

Ovo omiljeno romantično mjesto Podgoričani posebno vole a mlađe generacije ga popularno još  zovu i Skaline. Stari kameni most na ušću Ribnice u Moraču je oduvijek omiljeno sastajalište zaljubljenih, mjesto okuplanja mladih ali i starijih, gdje se u prijatnom prirodnom ambijentu u samom centru traži osvježenje uz rijeku u vrelim ljetnjim mjesecima kada je temepratura za par stepeni niža nego na vrelom gradskom asfaltu.

Zalazak sunca sa "podgoričkog mosta uzdaha" je nešto što se ne zaboravlja.

Dvorski kompleks na Kruševcu

Nekadašnji zimski dvorac kralja Nikole I Petrovića okružen je prelijepom Park šumom i tokom ljetnjih mjeseci predtstavlja svojevrstnu umjetničku i izložbenu scenu i jedno je od omiljenih mjesta sugrađana. Tu se nalazi i crkva Svetog Velikomučenika Dimitrija.

Adresa: Kruševac bb
Tel/Fax: +382 20 243 914, +382 20 225 131
E-mail: ssucg@t-com.me
Web: www.ssucg.me
Radno vrijeme: od 8h -20h (subotom: 10 - 14h, nedjeljom ne radi) 

Saborni Hram Hristovog Vaskrsenja i crkva Svetog Spasa

Saborni hram Hristovog Vaskrsenja u Podgorici svojom monumentalnošću, arhitekturom i umjetničkom vrijednošću, jedinstvena je, nova, sakralna gradjevina. Izgradnja hrama započela je 1993.godine i trajala je punih 20 godina.

Hramom dominiraju dva pirga - kule visine po 26,7 metara, u čijim potkrovljima je smješteno 17 zvona.Najgabaritnije je teško 11 tona i najveće je zvono na Balkanu.U podnožju pirgova nalaze se paraklisi (male crkve), posvećene Svetom Simeonu Mirotočivom (u njemu se nalazi krstionica ) i Svetom Jovanu Vladimiru.

Jedna od bitnih karakteristika hrama je svakako njegova umjetnička ukrašenost. Predstavlja jednu od najvećih i najzanimljivijih galerija kamene plastike na sakralnim objektima.Freskopis je uradjen u fresko tehnici, a pozadina fresaka je pozlaćena. Kao segment umjetničkog ukrašavanja hrama, korišćena je tehnika mozaika, koja je zastupljena u velikoj mjeri. Ovom tehnikom je, pored podnog mozaika, ukrašen i ulazni portal hrama, kojim dominira scena Vaskrsenja Hristovog kome je hram posvećen.

Saborni hram Hristovog Vaskrsenja, po svojoj ljepoti i monumentalnošći postaje poznat širom Evrope i svijeta i mjesto je hodočašća pravoslavnih vjernika, ali i turista iz stranih zemalja koji hram vide kao jedan od spomenika kulture, koji ne smiju zaobići prilikom posjete Crnoj Gori.

Web: www.hramvaskrsenja.me

Manastir Ćelija Piperska

Podignut je 1637, u blizini sela Crnci, na stijeni sa koje se pruža izvanredan pogled na Bjelopavlićku ravnicu. 

Prema predanju, osnivač Ćelije Piperske je Sveti Stefan Piperski, čije mošti se čuvaju u manastirskoj crkvi posvećenoj rođenju Bogorodice. 

Unutrašnjost crkve nije oslikana. Novi ikonostas izradile su monahinje Ćelije nakon obnove manastira 1994.

Manastir Duga

Nedaleko od lijeve obale Morače, na, udaljenosti od nekoliko kilometara sjeveroistočno od Bioča, u istoimenom selu, nalazi se manastir Duga, sa crkvom posvećenom Uspenju Bogorodice. Manastirska crkva je sagrađena 1755. godine, Nakon obnove i uređenja svih objekata u tom kompleksu, sam manastir je namijenjen za boravak i bogosluženje monahinja pa se manastir Duga u narodu najčešće i naziva - Ženski manastir.

Manastir Dajbabe

Dajbabe je pravoslavni manastir posvećen Uspenju Bogorodice i nalazi se nedaleko od Podgorice u blizini sela po kojem je dobio ime.
Osnovan je 1897. godine i kao prostor za crkvu je korišten prirodni oblik pećine. Kasnije je pećina proširivana, da bi se dobio oblik osnove crkve, sa pomoćnim kapelama.

Jedini vidljiv dio crkve je izvan pećine i to je prostrani ulazni trijem sa dva zvonika. Unutrašnjost manastira je oslikao njen ktitor kaludjer Simeon Popović prilagodjavajući scene prirodnom obliku stijena i na njegovom uredjenju je radio sve do svoje smrti 1941. godine.

Crkva Sv. Đorđa

Crkva Sv. Đorđa, smještena u podnožju Gorice, brda po kom je grad dobio ime, izgrađena je između IX i XI vijeka. Tokom burne istorije doživjela je više prepravki i dogradnji, tako da do danas nije u potpunosti sačuvan njen prvobitni izgled. Unutrašnjost je oslikana freskama koje su djelo anonimnog slikara.  

Crkva svetog velikomučenika Dimitrija

Crkva Svetog Velikomučenika Dimitrija je bila porodična kapela Nikole I Petrovića. Ozidana je od tesanog kamena sa kubetom i četvorougaonim zvonikom od strane zidara Miloša Lepetića. Ikonostas  ukrašen drvorezom i ikonama, radio je poznati crkveni umjetnik tog vremena Vasilije Đinovski.

Katoličke crkve

Rimokatolička crkva

Rimokatolička crkva je smještena u podgoričkom naselju Konik. Posvećena je Presvetom Srcu Isusovu i broji nešto manje od 2 000 vjernika.

 

Crkva Sv. Antuna

Crkva Sv. Antuna se nalazi u samom centru Tuzi. Gradnja crkve je uz manje ili veće prekide trajala od 1930. do 1999. godine. Izgrađena je po uzoru na Zagrebačku katedralu, ali sa znatno skromnijim arhitektonsko-umjetničkim vrijednostima romaničkog stila. 

Crkva je trobrodna bazilika sa izduženim i višim srednjim i dva bočna broda. Na bočnim stranama glavne fasade uzdižu se četverougaone kule-zvonici sa nizom polukružnih izduženih otvora na svim stranama i svim spratovima. U oltarskom dijelu prozori su zastakljeni vitražima koje je 1986. godine izradio splitski slikar Josip Botteri.

Ispred crkve je prostrano dvorište sa polukružno postavljenim kamenim klupama i fontanom. U dvorištu je 1997. godine postavljena skulptura Majke Tereze.

JU muzeji i galerije

U okviru Muzeja grada Podgorice postoje arheološka, kulturno-istorijska, etnografska i istorijska zbirka. 

Eksponati svjedoče o burnom razvoju prostora na kom se nalazi današnja Podgorica u periodu od više hiljada godina i od neprocjenjive su umjetničke i istorijske vrijednosti.

Adresa: Marka Miljanova 4
Tel: +382 20 242 605, 621 267, 201 620
Fax: +382 20 242 543
E-mail: pgmuzej@t-com.me

Radno vrijeme: 09:00 - 20:00, ponedjeljkom zatvoreno
Ulaz: EUR 1.00 - 3.00 (1 EUR za domaće i 3 EUR za strane posjetioce)

Centar savremene umjetnost

Smješten je u najljepšem dijelu Podgorice, u parku na Kruševcu, uz rijeku Moraču. Centralni objekat čitavog kompleksa je Dvorac Petrovića, nekadašnja rezidencija dinastije Petrović. Sagrađen je 1891.godine i ima status spomenika kulture. Kuriozitet fonda Centra savremene umjetnosti Crne Gore predstavlja fond od preko 1000 eksponata iz 60 nesvrstanih zemalja, jedinstven na prostoru Jugoistočne Evrope.

Adresa: Kruševac bb
Tel: +382 20 243 914
Fax: +382 20 225 131
E-mail: csucg@t-com.mecsucrnegore@yahoo.com

Kusleova kuća

Na desnoj obali Ribnice, pri kraju Ulice Vuka Karadžića, nalazi se lijepa i živopisna, velika (i arhitektonski zanimljiva) zgrada, podignuta početkom druge decenije minuloga vijeka, a čiji je graditelj i prvi vlasnik bio poznati i popularni ljekar, dentista, dr Risto Kuslev. Kuslevova kuća je poslije rata služila za više namjena, a najduže za smještaj uprave i eksponata Muzeja grada. Danas je u njoj galerijski prostor Javne ustanove Muzeji i galerije Podgorice. 

Adresa: Vuka Karadžića 8
Tel: +382 20 242 605, +382 20 621 267
E-mail: pgmuzej@t-com.me

Radno vrijeme: 9:00 - 20:00, ponedjeljkom zatvoreno
Ulaz: SLOBODAN

Muzej Marka Miljanova (Medun)

Rodna kuća Marka Miljanova je muzej koji govori o vojvodi, pjesniku i junaku, jednoj od najznačajnijih ličnosti iz istorije Crne Gore.

Tel: +382 69 616 200
E-mail: pgmuzej@t-com.me

Radno vrijeme: 9:00 - 20:00, ponedjeljkom zatvoreno
Ulaz: EUR 1.00 - 3.00 (1 EUR za domaće posjetioce, a 3 EUR za strane)

Prirodnjački muzej

Izložbeni paviljon u Tološima

Vlada Ćetkovića bb, Tološi

Radno vrijeme: 9 - 17h uto - pet
17-19h sub i ned
Ponedjeljkom zatvoreno

Ulaz : 1 – 3 €

Kriptodepresija - 30 oka

Skadarsko jezero je kriptodepresivno - neki dijelovi njegovog dna nalaze se ispod nivoa mora. To su tzv. "oka", od kojih je najdublje Raduško oko (dubine 60 m), čuveno ribolovno mjesto. Prosječna dubina jezera je oko 5 metara.

Korisni linkovi

Kontakti

  • Kancelarija 1
  •     Adresa: Ulica Slobode 47
  •      Tel: +382 20 667 535
  •     Fax: +382 20 667 536
  • Kancelarija 2
  •     Adresa: Ulica Slobode 30
  •      Tel: +382 20 673 679